Vasiyetler

Alışveriş

1. عَنْ اِبْنِ عُمَرَ - رَضِيَ اَللَّهُ عَنْهُمَا- ; أَنَّ رَسُولَ اَللَّهِ - صلى الله عليه وسلم - قَالَ : مَا حَقُّ اِمْرِئٍ مُسْلِمٍ لَهُ شَيْءٌ يُرِيدُ أَنْ يُوصِيَ فِيهِ يَبِيتُ لَيْلَتَيْنِ إِلَّا وَوَصِيَّتُهُ مَكْتُوبَةٌ عِنْدَهُ مُتَّفَقٌ عَلَيْهِ .

   «İbni Ömer radıyallahü anhümâ'dan rivayet edildiğine göre; Resûlüllah sallallahü aleyhi ve sellem: — Vasiyyet etmek istediği bir şeyi olup da üzerinden iki gece geçen müslüman bir kişinin hakkı, ancak vasiyyetinin kendi huzurunda yazılmış olmasıdır; buyurmuştur.» Hadîs müttefekun aleyh'tir.

2. وَعَنْ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ - رضى الله عنه - قَالَ : قُلْتُ : يَا رَسُولَ اَللَّهِ ! أَنَا ذُو مَالٍ , وَلَا يَرِثُنِي إِلَّا اِبْنَةٌ لِي وَاحِدَةٌ , أَفَأَتَصَدَّقُ بِثُلُثَيْ مَالِي? قَالَ : " لَا " قُلْتُ : أَفَأَتَصَدَّقُ بِشَطْرِهِ ? قَالَ : " لَا " قُلْتُ : أَفَأَتَصَدَّقُ بِثُلُثِهِ ? قَالَ : " اَلثُّلُثُ , وَالثُّلُثُ كَثِيرٌ , إِنَّكَ أَنْ تَذَرَ وَرَثَتَكَ أَغْنِيَاءَ خَيْرٌ مِنْ أَنْ تَذَرَهُمْ عَالَةً يَتَكَفَّفُونَ اَلنَّاسَ مُتَّفَقٌ عَلَيْهِ .

   «Sa'd b. Ebî Vakkas radıyallahü anh'den rivayet edilmiştir. Demiştir kî : — Yâ Resûlüllah! Ben zenginim; bir tek kızımdan başka kimse de bana mirasçı olamıyor. Binâenaleyh malımın üçte ikisini tasadduk edeyimmi? dedim. — Hayır; buyurdular: — Yarısını tasadduk edeyimmi? dedim. (Yine): — Hayır; buyurdular. — O halde üçte birini tasadduk edeyimmi? dedim. — Üçte bir? üçte bir de çok. Şüphesiz ki senin mirasçılarını zengin bırakman, onları fakir, âleme el açar bir halde bırakmandan daha hayırlıdır; buyurdular.» Hadîs müttefekun aleyh'tir.

3. وَعَنْ عَائِشَةَ -رَضِيَ اَللَّهُ عَنْهَا- أَنَّ رَجُلاً أَتَى اَلنَّبِيَّ - صلى الله عليه وسلم - قَالَ: يَا رَسُولَ اَللَّهِ ! إِنَّ أُمِّي اُفْتُلِتَتْ نَفْسُهَا وَلَمْ تُوصِ , وَأَظُنُّهَا لَوْ تَكَلَّمَتْ تَصَدَّقَتْ , أَفَلَهَا أَجْرٌ إِنْ تَصَدَّقْتُ عَنْهَا ? قَالَ : " نَعَمْ مُتَّفَقٌ عَلَيْهِ , وَاللَّفْظُ لِمُسْلِمٍ .

   «Âişe radıyallahü anhâ'dan rivayet olunduğuna göre, bir adam Peygamber sallallahü aleyhi ve sellem'e gelerek : — Yâ Resûlallah annem ani olarak vefat etti de vasiyyet yapamadı. Zannederim konuşsaydı tasadduk ederdi. Acaba onun için ben tasadduk etsem ona bir ecir olur mu? dedi. Resûlüllah (S.A.V.) : — Evet; buyurdular.» Hadîs müttefekun aleyh'tir. Lâfız Müslim'indir.

4. وَعَنْ أَبِي أُمَامَةَ اَلْبَاهِلِيِّ - رضى الله عنه - سَمِعْتُ رَسُولَ اَللَّهِ - صلى الله عليه وسلم - يَقُولُ : إِنَّ اَللَّهَ قَدْ أَعْطَى كُلَّ ذِي حَقٍّ حَقَّهُ , فَلَا وَصِيَّةَ لِوَارِثٍ رَوَاهُ أَحْمَدُ , وَالْأَرْبَعَةُ إِلَّا النَّسَائِيَّ , وَحَسَّنَهُ أَحْمَدُ وَاَلتِّرْمِذِيُّ , وَقَوَّاهُ اِبْنُ خُزَيْمَةَ , وَابْنُ اَلْجَارُودِ .

   «Ebû Ümâmete'l - Bâhiliy radıyallahü anh'den rivayet edilmiştir. Demiştir ki: Resûlüllah sallallahü aleyhi ve sellem: — Şüphesiz ki Allah her hak sahibine hakkını vermiştir. Şu halde vâris'e vasiyet yoktur; derken işittim.» Bu hadîsi Nesâî müstesna Dörtler'le Ahmed rivayet etmişlerdir. Onu Âhmed ile Tirmizî hasen bulmuş, İbni Huzeyme ile İbni Cârud kavî addetmişlerdir.

5. وَعَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ - رضى الله عنه - قَالَ : " قَالَ اَلنَّبِيُّ - صلى الله عليه وسلم - إِنَّ اَللَّهَ تَصَدَّقَ عَلَيْكُمْ بِثُلُثِ أَمْوَالِكُمْ عِنْدَ وَفَاتِكُمْ ; زِيَادَةً فِي حَسَنَاتِكُمْ رَوَاهُ اَلدَّارَقُطْنِيُّ .

   وَأَخْرَجَهُ أَحْمَدُ , وَالْبَزَّارُ مِنْ حَدِيثِ أَبِي اَلدَّرْدَاءِ .

   وَابْنُ مَاجَهْ : مِنْ حَدِيثِ أَبِي هُرَيْرَةَ .

   وَكُلُّهَا ضَعِيفَةٌ , لَكِنْ قَدْ يَقْوَى بَعْضُهَا بِبَعْضٍ . وَاَللَّهُ أَعْلَمُ .

   «Muaz b. Cebel radıyallahu anh'den rivayet olunmuştur. Demiştir kî: Peygamber sallallahü aleyhi ve sellem: — Gerçekten Allah size ölürken hasenatınızı arttırmak için mallarınızın üçte birini tasadduk etmiştir.» buyurdular. Bu hadîsi Dâre Kutnî rivayet etmiştir. Aynı hadîsi Ahmed ile Bezzar Ebu'd-Derdâ'dan İbni Mâce de Ebu Hüreyre'den tahrîc etmişlerdir. Bu rivayetlerin hepisi zâiftir. Lâkin birbirlerini takviye ederler. Allahu alem.